پیشرفتهای رژیم ایران در تکنولوژی اتمی نگرانیهای جدیدی را بر انگیخته است

واشنگتن پست ـ وین - به‌قلم جوبی واریک - ایران قصد دارد به توان خود برای غنی‌سازی اورانیوم پیشرفت قابل توجهی را ارائه کند. بنا به گزارش مقامات اطلاعاتی و دیپلوماتهای آمریکا و اروپا، ایران توان خود را با افزودن سانتریفیوژهای پیچیده فنی بالا برده است. این سانتریفیوژها در فعالیتهایی سرٌی مونتاژ می‌شوند تا برنامه اتمی را ارتقا بدهند.

به گفته این مقام، دستاورد ظاهری ایران در تکنولوژی سانتریفیوژ بر نگرانیها مبنی‌بر این که دولت به طور مخفی در یک مجتمع غنی‌سازی اورانیوم کار می‌کند تا سوخت بیشتر اتمی را با سرعتی بیشتر تهیه کند, افرود. مانیتورکنندگان ملل‌متحد اجازه نیافته‌اند سانتریفیوژهای جدید را چک کنند. این سانتریفیوژهای جدید توسط مقامات ایرانی به مدت کوتاهی در یک کنفرانس خبری در ماه جاری به نمایش گذاشته شدند.

اما بنا به تحلیل یک گروه کارشناس دستگاه جدید براساس تصاویر توصیه می‌کند که این نوع سانتریفیوژ ممکن است 5برابر مفیدتر از سانتریفیوژهای قبلی باشند. سانتریفیوژهای قبلی دارای جثه بزرگی هستند و ایران در حال حاضر از آنها برای غنی‌سازی استفاده می‌کند. … ایران با استفاده از سانتریفیوژهای موجود خود توانسته است بیش از 2 تن اورانیوم غنی‌شده سبک تولید کند. این اورانیوم با غنی‌شدن بیشتر ممکن است برای یک بمب اتمی کافی باشد. این در حالیست که دولت مُصر هست که برنامه اتمی‌اش انحصاراً برای تولید انرژی می‌باشد.…

یکی از مجتمع‌های شناخته شده ایران, یک تأسیسات کوچک و دارای استحکامات سنگین در میان کوهستان و در نزدیکی شهر قم احداث شده اما در ماههای اخیر کار نمی‌کرده است.

به‌گفته دو دیپلومات مستقر در اروپا که به گزارشات اطلاعاتی راجع به این سایت دسترسی دارند؛ بعد از اینکه وجود این تأسیسات در ماه سپتامبر به طور علنی فاش گردید, کار در این مجتمع به نزدیک صفر و توقف رسید.

این دیپلومات که مانند بقیه خواست ناشناس بماند گفت به نظر می‌رسد که ایرانیها بعد از اینکه این سایت افشا گردید علاقه به کار در آن را از دست داده‌اند..
وی افزود جای این سؤال هست که؛ آیا آنها در اندیشه یک سایت جدید هستند؟ یک دیپلومات دوم نیز تأیید کرد که بازرسان دریافته‌اند که فعالیتها در سایت قم افت شدیدی داشته است و هم‌چنین سؤالهایی در مورد محل کار و زندگی شماری از دانشمندان با تعلیمات عالی و کارگرانی که طی این بازدیدها از صحنه که شش ماه قبل توسط بازرسان دیده شدند, مطرح شده است.

این مقام دیپلومات هم‌چنین گفت آنها دانشمندان و کارکنان متخصص مکفی برای همه تأسیسات ندارند تا همزمان بتوانند در مکانهای مختلف کار کنند.

به نظر می‌رسد که کار بزرگترین تأسیسات اتمی زیرزمینی نزدیک شهر نطنز نیز متوقف شده است. سایت نطنز که ابتدائاً برای 50هزار سانتریفیوژ ساخته شده و از سانتریفیوژهای نسل اول استفاده شده بود و بازرسان ملل‌متحد در اواخر ژانویه آز آن بازدید کردند تنها 3800 دستگاه در آن عملیاتی بود در حالیکه در بهار سال قبلش این تعداد به 5000 دستگاه می‌رسید. …

سانتریفیوژهای آی.آر-1 که در نطنز به کار گرفته شدند سریع دچار خرابی می‌شوند و به همین خاطر طولی نکشید که در سایر کشورها از دور استفاده خارج شدند…

یک دیپلومات گفت دستگاه جدیدی که به نمایش گذاشته شده احتمالاً از نوع آی.آر-5 می‌باشد وی افزود مقامات ملل‌متحد هنوز نمی‌دانند که ایران چطور به این دستگاه جدید دست یافته است. … به گفته این گروه تحقیق مستقر در واشنگتن درحالیکه ایران هیچ آمار و اطلاعاتی از آزمایش این سانتریفیوژهای جدید نداده است این نوع دستگاه به‌لحاظ تئوریک بنظر می‌رسد که بتواند 5برابر سریعتر از نسل آی.آر-1 باشد.

دیوید آلبرایت رئیس و نویسنده مشترک این مقاله‌ی تحلیلی گفت مظنون شدن به اینکه یک مجتمع جدید سانتریفیوژ در حال احداث است، کاری مشروع می‌باشد گرچه روشن نیست که ایران از کجا ذخیره مورد نیاز اورانیوم خود را برای به کار بردن در یک چنین تأسیساتی بدست می‌آورد.

بعد از اینکه ایران مجبور شد به وجود سایت قم اذعان کند درعینحال ممکن است که تصمیم گرفته باشد یک مجتمع غنی‌سازی دیگر را شروع کند تا گزینه‌های اتمی خود را باز [وآماده و OPEN] نگهدارد.…
صالحی گفت, تا وقتی این تاسیسات در شرف آماده بودن برای عملیاتی شدن گردد, ایران قصد مطلع کردن آژانس اتمی سازمان ملل در باره این ساختن این تاسیسات جدید را ندارد …